ล่วงละเมิดต่อชีวิต ต่อทรัพย์สมบัติต่อการดำรงตน และความสัมพันธ์ทางสังคมถึงมาตรฐาน
ของอารยชน เป็นพื$นฐานแก่การสร้างเสริมคุณภาพจิตได้ดี มีชีวิตทีเกื-อกูลต่อเพือนมนุษย์
สรรพสัตว์และสิงแวดล้อม ต้องมีความประพฤติดีประพฤติชอบ
การรักษาศีลของดร.บุญยง ว่องวานิช กล่าวคือการกระทำทีมัน คงด้วยทางกาย
และวาจามาพิจารณาถึงสิงทีเกิดขึ$น เพราะท่านมีความเชือว่าการรักษาศีลให้สมบูรณ์เป็น
บ่อเกิดคุณธรรมศีลธรรม ร่วมถึงการพัฒนาสร้างสรรค์คุณภาพชีวิตในทางทีถูกต้อง
ดังนั$นจะปฏิบัติเรืองศีลครบสมบูรณ์อยู่ตลอดจึงทำให้มีสติปัญญาด้านความคิดริเริมสิงใหม่ๆ๑๑
ซึงเป็นผลพวงต่อการทำธุรกิจ ด้วยความประพฤติอยู่ในศีลทีดีงามมีระเบียบวินัยและมี
กิริยามารยาทงดงาม ตลอดถึงการไม่เบียดเบียนหรือการอยู่ร่วมกันโดยสงบสุขด้วย
การรักษาศีล๑๒ ซึง พบว่าการรักษาศีลของดร.บุญยง ว่องวานิช กล่าวคือ
จากเหตุการณ์ทีคุณสมพร เทพสิทธา ประธานสภายุวพุทธิกสมาคมแห่งประเทศ

ไทยในพระบรมราชูปถัมภ์ กล่าวถึงดร.บุญยง ว่องวานิช ในเรืองการรักษาศีล ว่าเป็นผู้รักษา
ศีล ๕ อย่างเคร่งครัด คือ ในศีลข้อ ๑ งดเว้นจากการฆ่าสัตว์ ตัวอย่างเช่น ครัน$ หนึงไปปฏิบัติ
ธรรมด้วยกัน ขณะนังสมาธิอยู่มียุงมากัดซึง ท่านก็ไม่ทำอันตรายต่อยุงนัน$ เพราะท่านเชือว่ายุง
ก็เป็นสัตว์ทีม ีชีวิตตัวหนึงถึงจะไม่ให้คุณก็ตาม การไปฆ่าหรือทำลายชีวิตย่อมไม่ส่งผลดีต่อการ
ปฏิบัติธรรมและจะทำให้จิตเศร้าหมอง ศีลข้อ ๒ งดเว้นการจากลักขโมย กล่าวคือ ถึงแม้ว่า
ท่านจะเป็นนักธุรกิจชัน$ แนวหน้าท่านก็ไม่เคยและมีความคิดทีจ ะลักทรัพย์จากผู้อืน ไม่ว่าจะเป็น
ทรัพย์สินเงินทอง หรือว่าทรัพย์ทางปัญ ญาในการทำธุรกิจ จะคิดอยู่เสมอถึงคำพูดของบิดา
ว่า ให้ประกอบอาชีพทีสุจริต ไม่เอารัดเอาเปรียบผู้อืน๑๓ ศีลข้อ ๓ งดเว้นจากการประพฤติ
ผิดในกาม ตัวอย่างเช่น ท่านเป็นคนทีให้เกียรติและเชิดชูภรรยามากเห็นได้จากการสูญเสีย
ภรรยา ท่านจะทำบุญและอุทิศส่วนกุศลให้ทุกครัง$ และคิดทีจะช่วยเหลือผู้อืนด้วยการสร้าง
ศูนย์ป้องกันโรคมะเร็งทีโรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์๑๔ ศีลข้อ ๔ งดเว้นจากการพูดปด เพ้อเจ้อ
กล่าวคือ การทำงานของท่านจะเป็นแบบอย่างให้บุตรธิดาและบุคคลใกล้ชิด ด้วยการลงมือ
๑๑สัมภาษณ์ คุณอนุรุธ ว่องวานิช, ประธานกรรมการบริหาร บริษัท อังกฤษตรางู
(แอล.พี.) จำกัด, ๒๒ มกราคม ๒๕๕๒.
๑๒พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ.ปยุตฺโต), พุทธธรรม ฉบับขยายความ, (กรุงเทพมหานคร :
บริษัท สหธรรมิก จำกัด, ๒๕๔๙), หน้า ๕๙๗.
๑๓ปิยชนกบูชา …แด่ดร.บุญยง ว่องวานิช, (กรุงเทพมหานคร : หอรัตนชัยการพิมพ์,
๒๕๔๘), หน้า ๓๑.
๑๔ดูรายละเอียดใน ธรรมบรรณาการ จากยุวพุทธิการสมาคมแห่งประเทศไทยใน
พระบรมราชูถัมภ์, (พับลิคบิสเนสพริน$ ท์), หน้า ๒๐-๒๑.

—————————————————

ชื่อวิทยานิพนธ์ : ศึกษาเปรียบเทียบบทบาทในการส่งเสริมพระพุทธศาสนาของนักธุรกิจ
ในสมัยพุทธกาลกับปัจจุบัน : ศึกษาเฉพาะกรณี ดร.บุญยง ว่องวานิช
ชื่อผู้วิจัย : พระสุเมธ สุเมโธ (นพดลจินดา)

ผู้เป็นธุระจัดการเรืองอุปสมทบ โดยอุปสมบททีว ัดเทพศิรินทราวาส มีโอกาสได้สนทนาธรรม
กับพระยานรรัตนราชมานิต๑๗ (เจ้าคุณนร) และท่านได้เมตตามาเยีย มถึงในกุฏิเป็นประจำทำให้
พระบุญยงได้ทราบเรืองราวต่างๆ ทัง$ เกียวกับข้อประพฤติปฏิบัติในการพัฒนาจิตสู่ภาวนา
เพือประโยชน์ต่อการดำรงชีวิตและการทำงาน
หลังจากได้ลาสิกขาแล้ว ดร.บุญยง ว่องวานิช ได้น้อมนำแนวทางและหลักปฏิบัติ
มาใช้ในการบริหารตน ซึงจะเห็นได้จากการทีดร.บุญยง ว่องวานิช เข้าสู่การพัฒนาจิตสู่
ภาวนาเป็นการฝึกพัฒนาจิตให้มีความสงบ เรียกว่า สมถภาวนา กล่าวคือ การได้เข้าร่วมเพือ
ปฏิบัติสมถภาวนาทีวัดเขาสุกิม จังหวัดจันทบุรี โดยมีคุณแม่สิริ กรินชัยเป็นผู้อบรม๑๘
๑๕สัมภาษณ์ คุณโ ก สุม ดุล ะ ลัมพะ , ทีปรึกษาด้านบัญชี มูลนิธิว่อ ง ว านิช ,
๒๒ มกราคม ๒๕๕๒.
๑๖ธรรมบรรณาการ จากยุวพุทธิการสมาคมแห่งประเทศไทยในพระบรมราชูถัมภ์,
(พับลิคบิสเนสพริน$ ท์), หน้า ก ๔๒.
๑๗เรืองเดียวกัน, หน้า ๗-๘.
๑๘สัมภาษณ์ คุณอนุรุธ ว่องวานิช, ประธานกรรมการบริหาร บริษัท อังกฤษตรางู
(แอล.พี.) จำกัด, ๒๒ มกราคม ๒๕๕๒.

ตามปกติธรรมดาเท่านัน$ แต่เป็นการเข้ารับการพัฒนาจิตสู่ภาวนา เมือสงิ ทีไ ด้เกิดผลก็นำไปเข้า
สู่การบริหารคนเพือเป็นแนวทางต่อการดำเนินชีวิตต่อไป
๓.๒.๒ การบริหารคน
การบริหารคนของดร.บุญยง ว่องวานิช เป็นผู้ทียึดมัน หลักการ ความถูกต้อง
และเหตุผลทีเรียกว่า ธรรมาธิปไตย มาใช้คู่กับการทำงาน เพราะได้ตระหนักว่าการทีจะ
ดำเนินธุรกิจให้ประสบผลสำเร็จได้ดีมีปัจจัยสำคัญคือ “คน”๑๙ หรือ มนุษย์ เพราะความก้าวหน้า
ของคนเกิดขึน$ ได้จากการบริหารทีดี (Human Progress through Better Management)
ประกอบด้วย ๔ ด้าน๒๐ คือ คน (Men) เงินทุน (Money) วัตถุดิบ (Materials) การจัดการ
(Management) ดังทีบิดาได้บอกกับดร.บุญยงว่า “ต้นทุนทีแท้จริงไม่ใช่เงินแต่คือคน”๒๑
เป็นเหตุผลสำคัญนำมาสู่การบริหารคน ทีเน้นการให้ความรักความอบอุ่นแก่พนักงานทุกคน
จนทำให้กิจการของตระกูลว่องวานิชเจริญรุ่งเรืองมาได้จนถึงปัจจุบัน
๑๙สัมภาษณ์ คุณอนุรุธ ว่องวานิช, ประธานกรรมการบริหาร บริษัท อังกฤษตรางู
(แอล.พี.) จำกัด, ๒๒ มกราคม ๒๕๕๒.
๒๐กัลย์ธีรา สรรพสัมฤทธิ,L “นักธุรกิจกับพุทธศาสนา”, สารนิพนธ์ศิลปศาสตรบัณฑิต
(สาขาวิชาศาสนศึกษา : มหาวิทยาลัยมหิดล, ๒๕๔๗), หน้า ๘.
๒๑ดูรายละเอียดใน สิงขร ร่อนรา, ผู้นำธุรกิจ, ปีที  ๒ ฉบับที  ๒๑ (กันยายน ๒๕๓๑) : ๓๗.

หลักธรรมทางพระพุทธศาสนามาใช้ในการบริหารงาน ถึงขนาดมีบางคนพูดว่า “ธรรมะ กับ
ธุรกิจ เป็นเส้นขนานกันไม่มีวันทีจ ะมาบรรจบกันได้”๒๓
จากเงินหนึงแสนบาทเป็นบทพิสูจน์ฝีมือการบริหารธุรกิจต่อจากฝรัง คุณหมอล้วน
ได้ซื$อกิจการทัง$ หมดของห้างขายยาอังกฤษ (ตรางู) จากชาวอังกฤษด้วยเหตุผลว่าต้องการ
เดินทางกลับประเทศตนเอง๒๔ การจากไปของบิดา (ล้วน) ทำ ให้ขาดเสาหลักใน
การบริหารธุรกิจ ดร.บุญยง ว่องวานิช เป็นผู้สานต่องานธุรกิจของตระกูล และได้ถือหลัก
เทคนิคทีพระพุทธเจ้าทรงวางมาเป็นแนวทางต่อการบริหารงาน กล่าวคือการใช้หลักเกณฑ์
ความสามารถและความเชียวชาญในด้านต่างๆ โดยจะแบ่งหน้าทีความรับผิดชอบตามความ
เหมาะสมของบุคคลให้เหมาะสมกับงาน (Put the Right Man in to the Right Job)
ตัวอย่างเช่น สมัยทีบิดา (ล้วน) ยังมีชีวิตอยู่ท่านวางรากฐานและเห็น
ความสามารถในตัวบุตรชาย คือดร.บุญยง ประจวบกับถูกเนรเทศออกนอกประเทศทำให้
ดร.บุญยง ต้องเข้ามารับหน้าทีบ ริหารงานแทนบิดาโดยแบ่งหน้าทีก ันคือ ดร.นายแพทย์บุญชิต
๒๒เรืองเดียวกัน, หน้า ๖๔.
๒๓๑๐๐ ปี ห้างขายยาอังกฤษ (ตรางู), (มิถุนายน ๒๕๓๕) : ๑๐๙.
๒๔สิงขร ร่อนรา, ผู้นำธุรกิจ, ปีที ๒ ฉบับที ๒๑ (กันยายน ๒๕๓๑) : ๑๙

ความสามารถของบุตรธิดาทีจ ะสานต่อผลักดันธุรกิจให้เจริญรงุ่ เรืองได้
การสร้างขวัญและให้การยกย่องกับผู้มีความสามารถมีผลงานดีเด่น กล่าวคือพบได้
จากตัวอย่างข้างต้นที โดยเฉพาะการบริหารงานทีดร.บุญยง ว่องวานิชได้รับช่วงบริหารงาน
ต่อบิดา และสามารถรักษาภาพลักษณ์และเพมิ ความเข้มข้นด้านธรรมะ จนมีชือเสียงและเป็นที
รู้จักกันในแวดวงธุรกิจว่าเป็นนักธุรกิจทีมีคุณธรรมนำธรรมะมาสู่ธุรกิจ และมาพัฒนาบุคคล
ใกล้ชิดและบุคลากรต่างๆ ทีไ ด้ร่วมงาน
การหมัน ประชุม เป็นการสร้างความเข้าใจอันดีต่อผู้บริหารกับผู้ร่วมงานเป็นการ
แลกเปลีย นข้อมูลความคิดเห็นจากการทำงาน ให้มีความเป็นระบบ ระเบียบมีการพัฒนาตลอด
ในการประชุมแต่ละครัง$ ไม่ว่าจะเรืองธุรกิจหรือเรืองเกียวกับพระศาสนาดร.บุญยง ว่องวานิช
จะใช้เวทีทีป ระชุมให้ทุกคนสามารถแสดงความเห็นเรือ งต่างๆ ท่านจะสรุปข้อมูลจากการประชุม
และจะชีแ$ นวทางการแก้ไข พร้อมทัง$ อธิบายเนื$อความให้ผู้เข้าร่วมประชุมเข้าใจซึง จะสอดแทรก
๒๕นุชนาด แถมรัตน์, Young Executive, ปีที ๔ ฉบับที ๕๐ (ธันวาคม ๒๕๓๓) : ๒๔.
๒๖เรืองเดียวกัน, หน้า ๒๖-๓๘.
๒๗ดูรายละเอียดใน สิงขร ร่อนรา, ผู้นำธุรกิจ, ปีที ๒ ฉบับที ๒๑ (กันยายน ๒๕๓๑) : ๒๖.
๒๘ดูรายละเอียดใน ธรรมบรรณาการจาก ยุวพุทธิการสมาคมแห่งประเทศไทยใน
พระบรมราชูถัมภ์, (พับลิคบิสเนสพริน$ ท์), หน้า ๕.